Die bedryfsgroep FMD Response SA het gewaarsku dat Suid-Afrika se huidige inentingstrategie teen bek-en-klouseer waarskynlik sal misluk om die uitbraak te beheer. Hierdie waarskuwing volg op die Minister van Landbou, John Steenhuisen, se perskonferensie Dinsdag, waar hy 'n nuwe inentingskema aangekondig het. FMD Response SA se woordvoerder, Andrew Morphew, het gesê die huidige plan het 'n 95%-kans op mislukking.
Morphew het die Departement van Landbou se Artikel 10-skema gekritiseer en gesê die staat-beheerde entstofverspreiding is "'n resep vir mislukking". Hy het benadruk dat die enigste manier om die siekte te stuit, is om te verseker dat die land se 14 miljoen beeste binne 'n kort tydraamwerk van ses tot agt weke ingeënt word, sodat byna al die land se beeste immuun teen die virus word en die verspreiding daarvan gestaak word.
Volgens Morphew bied hierdie tydlyn ernstige uitdagings, aangesien sommige beeste immuniteit sal verloor wanneer entstofbeskerming ná ongeveer ses maande afneem, nog voordat ander beeste ingeënt is, wat die siekte sal toelaat om voort te versprei. "Geen land ter wêreld het Wêreldorganisasie vir Dieregesondheid se bek-en-klouseervry-met-inentingstatus bereik deur jaarlikse deurlopende enkel-dosisveldtogte te gebruik nie," het hy bygevoeg.
Morphew het verder gesê: "Hierdie benadering is 'n resep vir mislukking." Hy het verduidelik dat, soos bewys deur die suksesvolle inentingsveldtogte van Brasilië en Argentinië, private verspreiding noodsaaklik is om te verseker dat entstowwe betyds plase bereik en effektief op plaasvlak toegedien word. "Dit lei tot knelpunte en vertragings as die staat sentrale beheer oor verspreiding vereis," het Morphew gesê, en bygevoeg dat "die privaatsektor gereed en gewillig is om die regering by te staan en onmiddellik en op 'n effektiewe wyse tot die bek-en-klouseerpoging wil bydra."
Kritiek op staat se tydlyn
Andrew Morphew van FMD Response SA het aangevoer dat die tempo van inenting te stadig is om kudde-immuniteit te bewerkstellig. Slegs 'n spoedige en omvattende inentingsveldtog kan die uitbraak van bek-en-klouseer effektief beheer. Volgens hom is die enigste manier om die verspreiding van die siekte te stuit, om te verseker dat die land se 14 miljoen beeste binne 'n kort tydraamwerk van ses tot agt weke ingeënt word.
"Die enigste manier om die verspreiding van die siekte te stop, is om te verseker dat die land se 14 miljoen beeste binne 'n kort tydraamwerk van ses tot agt weke ingeënt word om te verseker dat byna al die land se beeste immuun teen die virus word, wat die verspreiding daarvan stuit," het Morphew gesê. Die regering se doelwit om teen Desember 2026 80% van die nasionale kudde in te ent, is volgens Morphew onrealisties en ontoereikend om die krisis te bedwing.
Morphew het verduidelik dat die regering se tydlyn ernstige uitdagings bied. Hy het gewaarsku dat sommige beeste immuniteit sal verloor wanneer entstofbeskerming ná ongeveer ses maande afneem, nog voordat ander beeste ingeënt is. Dit sal die siekte toelaat om voort te versprei, en sodoende die doeltreffendheid van die inentingspoging ondermyn.
Hy het gesê: "Die tydlyn bied ernstige uitdagings, aangesien sommige beeste immuniteit sal verloor wanneer entstofbeskerming ná ongeveer ses maande afneem, voordat ander beeste ingeënt is, wat die siekte sal toelaat om voort te versprei." Morphew het verder beklemtoon dat geen land ter wêreld Wêreldorganisasie vir Dieregesondheid (WOAH) se bek-en-klouseervry-met-inentingstatus bereik het deur jaarlikse deurlopende enkel-dosisveldtogte te gebruik nie. "Geen land ter wêreld het Wêreldorganisasie vir Dieregesondheid se bek-en-klouseervry-met-inentingstatus bereik deur jaarlikse deurlopende enkel-dosisveldtogte te gebruik nie," het Morphew afgesluit.
Private sektor se rol
Die nuwe inentingskema poog om boere groter beheer te gee oor die beskerming van hul vee. Andrew Morphew van FMD Response SA het benadruk dat die private sektor 'n deurslaggewende rol kan speel om die doeltreffendheid van enige inentingsveldtog te verseker. Hy het gesê: "Die private sektor is gereed en gewillig om die regering by te staan en wil onmiddellik en op 'n effektiewe wyse tot die bek-en-klouseerpoging bydra." Hierdie bereidwilligheid van die private sektor om aktief deel te neem, bied 'n belangrike geleentheid om die uitdagings van entstofverspreiding en -toediening te oorkom.
Morphew het die suksesvolle inentingsveldtogte van Brasilië en Argentinië as voorbeelde aangehaal. In hierdie lande is private verspreiding noodsaaklik gevind om te verseker dat entstowwe tydig plase bereik en effektief op plaasvlak toegedien word. Die model wat in hierdie lande gebruik word, beklemtoon die belangrikheid van gedesentraliseerde beheer en die benutting van bestaande private infrastruktuur vir vinnige en omvattende dekking.
Volgens Morphew lei die vereiste van sentrale beheer oor verspreiding deur die staat tot knelpunte en vertragings. Hierdie sentralisering kan die spoed en doeltreffendheid van entstoflewering belemmer, wat weer die algehele sukses van die inentingsveldtog ondermyn. Hy het gewaarsku dat sonder die betrokkenheid van die private sektor, die inentingsproses moontlik nie die nodige omvang en spoed sal bereik om die siekte effektief te bestry nie. Die ondervinding van ander lande dui daarop dat 'n samewerkende benadering tussen die staat en private entiteite die mees effektiewe pad vorentoe is.
Minister se aankondiging
Die Minister van Landbou, John Steenhuisen, het Dinsdag tydens 'n perskonferensie die nasionale inentingskema teen bek-en-klouseer aangekondig. Dié skema het ten doel om teen die einde van 2026 80% van die nasionale kudde in te ent. Hierdie strategie is ontwerp om die verspreiding van die siekte te beheer en Suid-Afrika se dieregesondheidstatus te verbeter.
Die regering se tydlyn vir die inentingsveldtog behels 'n gefaseerde benadering wat oor die volgende paar jaar sal strek. Die plan fokus daarop om entstowwe aan boere te verskaf om sodoende 'n hoë inentingsdekking onder die land se beeskudde te bewerkstellig. Die departement beoog om deur middel van hierdie program uiteindelik kudde-immuniteit te vestig, wat noodsaaklik is om die bek-en-klouseeruitbraak effektief te bestuur en toekomstige infeksies te voorkom. Die sukses van die program sal afhang van die samewerking tussen die staat en boere, asook die doeltreffende verspreiding en toediening van die entstowwe oor die voorgestelde tydperk.
