Landbouminister John Steenhuisen het Donderdag tydens die Agbiz Kongres 2026 Goue Gala-ete, met die tema "Omhels Samewerking", klem gelê op die veerkragtigheid van die Suid-Afrikaanse landbousektor. Die minister het benadruk dat samewerking tussen die regering en die private sektor noodsaaklik is vir toekomstige groei, en dat landbou konsekwent veerkrag getoon het te midde van globale onsekerheid en binnelandse uitdagings.
Steenhuisen het gesê: "Ons het gesien hoe vinnig tariewe globale handelsvloei kan verander en hoe broos voorsieningskettings bly in 'n toenemend gefragmenteerde wêreld. Tog, ten spyte van dit alles, groei die Suid-Afrikaanse landbou voort. Dit sê iets belangriks van dié sektor. Landbou slaag in Suid-Afrika, nie omdat omstandighede maklik is nie, maar omdat hierdie sektor geleer het hoe om vinniger aan te pas as die struikelblokke waarmee dit gekonfronteer word."
Hy het verder verduidelik: "Sodra ons dit gedoen het, moet ons die vertroue hê om uit die pad te bly en boere, uitvoerders, landboubesighede en beleggers toe te laat om te doen wat hulle die beste doen. Die realiteit is dat die regering nie op sy eie welvaart skep nie." Die minister het bygevoeg dat "die volgende fase van landbougroei in Suid-Afrika nie deur die regering alleen, nóg deur die private sektor alleen, gelewer sal word nie. Dit sal gebou word deur praktiese vennootskappe wat op uitvoering fokus eerder as op eindelose prosesse."
Hy het afgesluit deur te noem: "Ons het reeds interdepartementele gesprekke geïnisieer om 'n gekoördineerde pad vorentoe te vestig wat landbou-, energie-, handels- en nywerheidsbeleidsrolspelers insluit."
Prioriteitsareas Vir Groter Samewerking
Die minister het beklemtoon dat biosekuriteit 'n sentrale rol speel in handel, beleggersvertroue en voedselsekerheid, veral ná onlangse uitbrekings van Bek-en-klouseer (FMD). Hierdie kwessie is krities vir die handhawing van marktoegang en die beskerming van die land se veestapel, wat 'n direkte impak op die ekonomiese welstand van landbouprodusente het. Effektiewe samewerking tussen die regering en die private sektor is noodsaaklik om robuuste biosekuriteitsmaatreëls te implementeer en vinnig op uitbrekings te reageer. Dit sal help om die risiko's vir uitvoere te verminder en die vertroue van internasionale handelsvennote te versterk.
Daar is ook uitgelig dat produsente lank reeds die koste van ondoeltreffendhede in hawens, spoorweë en vragstelsels dra. Hierdie logistieke knelpunte beïnvloed die mededingendheid van Suid-Afrikaanse landbouprodukte nadelig en verhoog die insetkoste vir boere. Om hierdie uitdagings aan te spreek, is 'n gekoördineerde benadering tussen die regering, Transnet en die private sektor nodig om infrastruktuur te verbeter en bedryfsprosesse te stroomlyn. Sodoende kan die tyd en koste verbonde aan die vervoer van landbouprodukte na plaaslike en internasionale markte verminder word.
Biosekuriteit En Handel
Die regering streef aktief daarna om 'n aggressiewe, risiko-gebaseerde siektebestuurstrategie vir Bek-en-klouseer (FMD) te implementeer. Hierdie strategie sluit omvattende pogings in om FMD-vry status te bereik, selfs met die gebruik van inenting. Die doelwit is om nie net die veestapel te beskerm nie, maar ook om Suid-Afrika se posisie in internasionale handelsmarkte te verseker en die vertroue van handelvennote te herstel. Deur hierdie proaktiewe benadering poog die owerhede om die impak van toekomstige uitbrekings te minimaliseer en die landbou-ekonomie te stabiliseer. Hierdie fokus op biosekuriteit is deurslaggewend vir die volhoubaarheid van die sektor en die handhawing van marktoegang vir Suid-Afrikaanse produkte. Die strategie behels noue samewerking met alle rolspelers om vinnige en doeltreffende reaksies op enige potensiële bedreiging te verseker.
Infrastruktuur En Finansiering
Landbouminister John Steenhuisen het tydens sy toespraak vier prioriteitsareas vir groter samewerking uitgelig. Dit sluit in biosekuriteit, infrastruktuur en logistiek, toegang tot finansiering, asook tegnologie en voorligtingsdienste. Hierdie fokusareas is noodsaaklik vir die bevordering van die sektor en die verseker van volhoubare groei.
Die minister het verder benadruk dat die regering, finansiële instellings en landboubesighede nouer moet saamwerk. Dit is om ondersteuning vir opkomende boere uit te brei en hulle effektief in kommersiële waardekettings te integreer. Hierdie samewerking is krities vir die ontwikkeling van 'n meer inklusiewe en veerkragtige landbousektor in Suid-Afrika.
Groei En Innovasie
Toekomstige landbougroei is afhanklik van sterker samewerking tussen die regering, die private sektor, boere, landboubesighede, uitvoerders en kommoditeitsorganisasies. Hierdie gekoördineerde benadering is noodsaaklik om die sektor se volle potensiaal te ontsluit en om uitdagings effektief die hoof te bied.
Die tradisionele landbou-uitbreidingsmodelle word nie meer as voldoende beskou vir die moderne boerderyvereistes nie. Nuwe, innoverende benaderings is nodig om boere van die nodige kennis en ondersteuning te voorsien in 'n vinnig veranderende landskap.
Biobrandstowwe word geïdentifiseer as 'n potensiële groeigrens vir die sektor. Dit skep nuwe geleenthede vir graan-, suiker- en oliesaadprodusente om by te dra tot 'n groeiende mark en diversifikasie te bevorder.
Vordering in die biobrandstofruimte vereis beleidsekerheid, belegging, en gekoördineerde optrede oor verskeie regeringsdepartemente en bedryfsrolspelers heen. Só kan 'n sterk fondament gelê word vir die ontwikkeling en uitbreiding van hierdie belowende mark.
