Suid-Afrika beplan wetgewende wysigings aan Artikel 65 van die Nasionale Padverkeerswet as deel van 'n poging om padveiligheid te verbeter en die aantal jaarlikse padsterftes teen 2030 te halveer. Hierdie inisiatief is in lyn met die Verenigde Nasies se Doelwitte vir Volhoubare Ontwikkeling. Goedkeuring word tans verkry van die Hoofstaatregsadviseur en die Stelsel vir Sosio-Ekonomiese Impakbepaling (SEIAS) om die proses te bevorder. Die verwagting is dat die Kabinet teen die einde van 2026 sy instemming vir die wysiging sal verleen. Die land se verbintenis tot die vermindering van padsterftes is 'n nasionale prioriteit wat daarop gemik is om lewens te red en die impak van padongelukke te verminder. Die voorgestelde wysigings aan Artikel 65 van die Nasionale Padverkeerswet sal 'n beduidende verskuiwing in die benadering tot alkoholinname en bestuur teweegbring. Dit sal beteken dat enige hoeveelheid alkohol in 'n bestuurder se bloedstroom as 'n oortreding beskou sal word, wat 'n strenger raamwerk vir padveiligheid daarstel.
Stygende Sterftes en Arrestasies
Meer as 18 000 mense is tussen Maart en die einde van Augustus 2026 vir dronkbestuur in hegtenis geneem. Hierdie syfer onderstreep die voortdurende uitdaging van alkoholinname en bestuur op Suid-Afrika se paaie. Hierdie hoë aantal arrestasies beklemtoon die erns van die probleem en die noodsaaklikheid van meer drastiese maatreëls soos die voorgestelde nul-promille wetgewing.
Arrestasies vir dronkbestuur het gedurende die tydperk van Maart tot Augustus 2026 'n derde van alle verkeersarrestasies uitgemaak. Dit dui op die omvang van die probleem en die fokus van wetstoepassingsagentskappe om hierdie misdryf hok te slaan. Die feit dat so 'n groot proporsie van verkeersoortredings met alkohol verband hou, bevestig die direkte korrelasie tussen alkoholinname en gevaarlike bestuurspraktyke.
'n Totaal van 6 457 mense het van 1 Januarie tot 23 Augustus 2026 op die land se paaie gesterf. Die Road Traffic Management Corporation (RTMC) het hierdie syfers vrygestel as deel van hul voortdurende pogings om padveiligheid te monitor en te verbeter. Hierdie sterftes verteenwoordig 'n tragiese verlies aan lewens en 'n beduidende sosio-ekonomiese impak op gemeenskappe.
Alhoewel die aantal sterftes hoog bly, verteenwoordig die 6 457 sterftes vanaf 1 Januarie tot 23 Augustus 2026 'n algehele vermindering van 9% in sterftes vergeleke met 2025. Dit bied 'n mate van hoop dat die huidige ingrypings 'n positiewe impak begin hê. Hierdie vermindering, hoewel klein, dui daarop dat die kollektiewe pogings van verskeie belanghebbendes vrugte afwerp.
Voetgangers het in die eerste agt maande van 2026 48 persent van alle sterftes uitgemaak. Hierdie hoë persentasie beklemtoon die kwesbaarheid van voetgangers en die noodsaaklikheid van geteikende voorkomingsmaatreëls vir hierdie groep. Dit beklemtoon ook die belangrikheid van bewusmakingsveldtogte wat op beide bestuurders en voetgangers gerig is om veiligheid op paaie te verseker.
Meer as 'n derde van alle sterftes het in die Gauteng- en KwaZulu-Natal-provinsies plaasgevind. Hierdie geografiese konsentrasie dui moontlik op spesifieke uitdagings of hoër verkeersvolumes in hierdie streke wat verdere ondersoek regverdig. Die digtheid van bevolking en die intensiteit van verkeer in hierdie provinsies dra waarskynlik by tot die hoër sterftesyfers.
Vordering en Huidige Statistieke
Daar is wel aanduidings van vordering in die stryd teen padsterftes. Meer as ses persent minder jaarlikse ongelukke en sterftes is in 2025 aangeteken vergeleke met 2024. Hierdie tendens dui op die moontlike positiewe impak van bestaande padveiligheidsinisiatiewe. Dit gee 'n aanduiding dat die strategiese benaderings wat tans geïmplementeer word, 'n meetbare verskil maak.
Die 2025/26 Feesseisoen Padveiligheidskampanje het verder 'n vermindering van vyf persent in beide padsterftes en ongelukke aangedui. Hierdie syfers is bemoedigend en toon dat gefokusde veldtogte gedurende hoërisikotydperke effektief kan wees. Sulke veldtogte, wat dikwels gepaardgaan met verhoogde wetstoepassing, speel 'n deurslaggewende rol in die bevordering van veiliger gedrag.
Gedurende die 2025/26 Feesseisoen het vyf provinsies 'n vermindering in sterftes aangeteken vergeleke met dieselfde tydperk in die vorige jaar. Dit dui op streeksverskille in die sukses van padveiligheidsingrypings en moontlike beste praktyke wat elders toegepas kan word. Hierdie suksesverhale kan as modelle dien vir ander provinsies om hul eie padveiligheidstrategieë te verbeter.
Minister van Vervoer, Barbara Creecy, het opgemerk: "Gedurende die 2026 Paasnaweek het die Padverkeerbestuurskorporasie (RTMC) die tweede laagste ongelukke en sterftes oor die afgelope 4-jaar Paastydperke aangeteken." Hierdie historiese lae syfers bied 'n blik op die potensiaal vir verbetering. Die Paasnaweek, wat tradisioneel 'n tyd van hoë risiko is as gevolg van reis, het dus 'n positiewe uitslag gelewer.
Sy het verder verduidelik: "Wanneer vergeleke met die hoogtepunt in 2024, het ongelukke met 24% gedaal en sterftes met 39%." Creecy het bygevoeg: "Alhoewel hierdie statistieke prysenswaardig is, bly die getalle steeds te hoog, en elke lewe wat verlore gaan, verteenwoordig die verlies van 'n geliefde, 'n ouer en 'n broodwinner. Ons moet dus ons bestaande pogings verskerp en versnel om voort te gaan om 'n vermindering in hierdie syfers te sien." Haar woorde onderstreep die erns van die situasie en die onophoudelike behoefte aan verdere aksie.
Die Oos-Kaap, KwaZulu-Natal, Mpumalanga en Noordwes het die teiken van 'n 10% vermindering in sterftes in hul onderskeie provinsies bereik of oortref. Hierdie provinsies dien as voorbeelde van suksesvolle implementering van padveiligheidsmaatreëls. Hul prestasies toon dat met toegewyde pogings en effektiewe strategieë, beduidende vermindering in padsterftes moontlik is.
Inisiatiewe en Toekomsvisie
Meer as 14 000 padveiligheidsopvoedings- en bewusmakingsinisiatiewe is vanjaar (2026) deur die Road Traffic Management Corporation (RTMC) en die provinsies in samewerking uitgevoer. Hierdie inisiatiewe sluit verskeie programme in wat daarop gemik is om padgebruikers se gedrag te beïnvloed en sodoende ongelukke te verminder. Die samewerking tussen die nasionale en provinsiale vlakke van regering is noodsaaklik vir die suksesvolle implementering van hierdie programme, wat wissel van skoolbewusmakingsveldtogte tot gemeenskapsuitreike. Die fokus is op die verspreiding van kritieke inligting oor veilige bestuurspraktyke, die gevare van dronkbestuur en die belangrikheid van die nakoming van verkeersreëls. Hierdie uitgebreide benadering verseker dat padveiligheidsboodskappe 'n wye spektrum van die bevolking bereik.
Die Departement van Vervoer en die RTMC het dwarsdeur 2026 'n gekoördineerde mediakampanje met meer as 50 media-afsetpunte gevoer. Hierdie uitgebreide veldtog het ten doel gehad om 'n wye gehoor te bereik en die boodskap van padveiligheid oor verskeie platforms te versprei. Deur radio, televisie, koerante en digitale media te benut, is daar gepoog om 'n konstante bewussyn van padveiligheid te skep en die publiek aan te moedig om verantwoordelike keuses op die paaie te maak. Die deurlopende aard van die kampanje onderstreep die verbintenis om padsterftes te verminder en 'n kultuur van veiligheid onder Suid-Afrikaanse padgebruikers te vestig. Hierdie volgehoue bewusmakingspogings is noodsaaklik om 'n blywende verandering in houdings en gedrag te bewerkstellig.
