Meer as 200 000 potensiële skenkers het die afgelope vyf jaar by DKMS Africa geregistreer, wat die hoop vir bloedkankerpasiënte in Suid-Afrika en die breër Afrika-kontinent aanwakker. Ten spyte van hierdie groei, is finansiële en stelselgebaseerde struikelblokke steeds 'n groot uitdaging. Drie hervormings word voorgestel om hierdie krisis aan te spreek. Dit sluit in die noukeurige dop van pasiënte en fondse vir betroubare data, die vestiging van gestruktureerde medefinansiering vóór die oorplantingstadium, en die doeltreffender benutting van skaars spesialis-infrastruktuur deur grensoorskrydende samewerking.
Die donorpoel en pasiënte se kanse
’n Studie deur DKMS in 2025 het data van 56 961 Suid-Afrikaanse potensiële donateurs ontleed wat tussen 2019 en 2024 geregistreer is. Hierdie studie het gefokus op HLA (Human Leukocyte Antigen) inligting, wat krities is vir die bepaling van verenigbaarheid tussen skenker en ontvanger in stamseloorplantings. Sulke ontledings is noodsaaklik om die genetiese diversiteit binne die donorpoel te verstaan en die kanse op 'n geskikte skenker vir pasiënte met verskillende etniese agtergronde te verbeter.
DKMS Africa het intussen die ambisieuse doelwit gestel om teen 2030 een miljoen geregistreerde donateurs te bereik. Hierdie uitbreiding van die donorregister is daarop gemik om die waarskynlikheid te verhoog dat pasiënte, veral dié uit onderverteenwoordigde etniese groepe, 'n lewensreddende skenker sal vind. Die organisasie se pogings fokus op die deurlopende registrasie van nuwe potensiële skenkers om die genetiese verskeidenheid binne die poel te verbreed.
Afrika se gesondheidsfinansiering in perspektief
Die ontwikkelingshulp vir gesondheid aan Afrika het skerp gedaal, van $25.8-miljard in 2021 tot ongeveer $13-miljard in 2025. Hierdie drastiese afname in finansiering word verder beklemtoon deur die feit dat Afrika ongeveer 22% van die wêreldwye siektelas dra. Ten spyte hiervan, verteenwoordig die kontinent slegs 1% van die totale wêreldwye gesondheidsuitgawes. Die ongelykheid tussen die siektelas en die beskikbare finansiering is dus beduidend.
Struikelblokke tot lewensreddende behandeling
’n Studie het bevind dat Swart Afrikaanse en wit pasiënte nagenoeg dieselfde waarskynlikheid het om ’n geskikte beenmurgoorplanting te ontvang, mits die skenkers en pasiënte uit dieselfde bevolkingsgroep kom. Hierdie bevinding onderstreep die belangrikheid van diverse donorregisters binne elke etniese groep om die kanse op ’n suksesvolle oorplanting te verhoog. Dit beklemtoon ook die uitdaging om voldoende verteenwoordiging van alle bevolkingsgroepe te verseker.
Alhoewel die aantal geregistreerde skenkers, soektogte en suksesvolle passings belangrik is, is die uiteindelike maatstaf wat begrotings, vennootskappe en aanspreeklikheid behoort te rig, die aantal klinies geskikte pasiënte wat uiteindelik ’n oorplanting ontvang. Dit verskuif die fokus van slegs registrasie na die daadwerklike lewering van lewensreddende behandeling aan diegene wat dit die nodigste het, en beklemtoon die gaping tussen beskikbaarheid en toegang.
Voorgestelde oplossings vir 'n beter toekoms
’n Studie het gemodelleer dat ’n poel van een miljoen geregistreerde Swart Afrikaanse potensiële skenkers Swart Afrikaanse pasiënte ’n waarskynlikheid van 80% kan bied om minstens een ten volle versoenbare skenker te vind. Hierdie bevinding beklemtoon die kritiese belangrikheid van die uitbreiding van die donorregister binne spesifieke etniese groepe. Dit wys dat gerigte pogings om donateurs uit onderverteenwoordigde gemeenskappe te werf, ’n direkte en beduidende impak op die lewens van pasiënte kan hê. Sulke uitbreiding is noodsaaklik vir die verbetering van toegang tot lewensreddende stamseloorplantings.
